26وحدتى كه ذاتى و خودجوش باشد، از روى تاكتيك و استراتژى نيست، بلكه در درون مسلمانان، نهادينه مىشود؛ چه دشمنى پيش رو باشد يا نباشد. در آيه كريمه قرآنى نيز آمده است: «إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ.» (حجرات: 10) همچنين رسول گرامى اسلام فرموده است: «المسلم اخو المسلم ». 1
بنابراين، برادرى مسلمانان بر اثر وجود شرايط خارجى پديد نمىآيد، بلكه درونى شده است. به طور كلى، وحدت، فريضهاى اجتماعى و عامل تكامل فرد است. وحدت در اسلام بر پايه اخوت بنا شده است. به همين دليل، امام على عليه السلام در شديدترين شرايط همچنان بر وحدت و همدلى پاى مىفشرد و مىفرمود:
و الزموا السواد الاعظم فان يد الله على الجماعة و إيّاكم و الفرقة فان الشاذ من الناس للشيطان كما ان الشاذ من الغنم للذئب . 2
با اكثريت باشيد كه دست خدا با جماعت است و از تفرقه بپرهيزيد كه جدا مانده از مردم، بهره شيطان است، همان گونه كه گوسفند جدا مانده از گله، نصيب گرگ بيابان مىشود.
قطره، درياست اگر با درياست
ورنه او قطره و دريا، درياست