149به جاى خود برگرداندند. در اين حال از پيامبر اكرم(ص) سؤال شد كه آيا با وجود بت‌ها سعى صحيح است يا باطل؟ ايشان فرمود:

«در اين حال آيه نازل شد و سعى ميان صفا و مروه با وجود بت‌ها ترخيص شد، از آن پس مردم با همان حال سعى مى‌كردند تا هنگامى كه پيغمبر خدا(ص) حج به‌جاى آورد و آن بت‌ها را پايين افكند». ¹لطيفه آيه اين است كه صفا، اشاره است به صفوت دل دوستان در مقام معرفت و مروه، اشاره است به مروت عارفان در راه خدمت. ² آن صفوت و اين مروت در نهاد بشريت است و قلب آدمى از اين صفا و مروت و با نور خدايى منور مى‌شود. ( يُخْرِجُهُمْ مِنَ الظُّلُمٰاتِ إِلَى النُّورِ ) ³. عجب نيست اگر شير صافى از ميان خون سرخ بيرون آيد، بلكه عجيب اين است كه دُرّ معرفت از ميان صدف انسانيت ظهور كند، پس صفا و مروه سرّى دارد كه آن اشاره به صفا و مروت قلب انسانى است.

صفا و مروه نام دو كوه است كه سعى بايد ميان آن‌دو صورت گيرد. اين‌كه چرا اين دو كوه به اين دو نام ناميده شده‌اند، سرّى ظريف دارد؛ صفا را صفا ناميده‌اند چون محل هبوط آدم بود و او از سوى خدا «مصطفى» بود. ( إِنَّ اللّٰهَ اصْطَفىٰ آدَمَ وَ نُوحاً وَ آلَ إِبْرٰاهِيمَ وَ