34علت و عامل بعدى در هزيمت سپاه قريش كشته شدن پهلوان نامدار آنان عمرو بن عَبْدِوُدّ بود. خداوند در آيه بيست و پنج سوره احزاب مىفرمايد: ( وَ كَفَى اللّٰهُ الْمُؤْمِنِينَ الْقِتٰالَ ). قمى در تفسير 189/2 و حَسْكانى در شواهد التنزيل 3/2 گفتهاند: مقصود خداوند اين است كه بهوسيله على(ع) مؤمنان را از جنگ بىنياز ساخت. به روايت شيخ صدوق در خصال 368/ اميرالمؤمنين در اينباره فرموده است: «قهرمان عرب و قريش در آن روز عمرو بن عبدوُدّ بود كه مانند شتر مست فرياد مىكشيد و مبارز مىطلبيد، هيچ كس به مبارزه او اقدام نكرد. خداوند عزّوجلّ او را به دست من كشت در حالى كه عرب را عقيده اين بود كه هيچ پهلوانى با عمرو برابرى نتواند كرد. خداوند قريش و عرب را به سبب اين قتلى كه من در بينشان انجام دادم شكست داد».
جابر بن عبدالله انصارى كه از نزديك صحنه را مشاهده مىكرده گفته است همانگونه كه داود باعث شكست سپاه جالوت گشت على نيز باعث شكست سپاه شرك شد. ابن ابى الحديد در شرح نهج البلاغه 7/5 تصريح دارد به اينكه علت هزيمت سپاه قريش كشته شدن عمرو بن عَبْدِوُد بوده است. آرى، با اينكه قتل عمرو بسيار خطير و سرنوشتساز بود و مسير تاريخ را به نفع اسلام تغيير داد و قريش را براى هميشه ذليل و مسلمانان را عزيز كرد ولى آنگونه كه شايسته و حق آن است مطرح نشده است.
در مرحله بعد توفان نيز عرصه را بر مشركان تنگ كرد و تمام تداركات، پشتيبانى، بار و بنه و هستى آنان را بر هم ريخت و نظم و