168هنوز سعى تمام نشده بود كه مشركان مجدداً بت‌ها را به جاى خود برگرداندند.

در اين حال از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله سؤال شد كه آيا با وجود بت‌ها سعى صحيح است يا باطل؟ ايشان فرمود: «در اين حال آيه نازل شد و سعى ميان صفا و مروه با وجود بت‌ها ترخيص شد، از آن پس مردم با همان حال سعى مى‌كردند تا هنگامى كه پيغمبر خدا صلى الله عليه و آله حج به جاى آورد و آن بت‌ها را پايين افكند». ¹لطيفۀ آيه اين است كه صفا، اشاره است به صفوت دل دوستان در مقام معرفت و مروه، اشاره است به مروت عارفان در راه خدمت. ² آن صفوت و اين مروت در نهاد بشريت است و قلب آدمى از اين صفا و مروت و با نور خدايى منور مى‌شود. «يُخْرِجُهُمْ مِنَ الظُّلُمٰاتِ إِلَى النُّورِ». ³عجب نيست اگر شير صافى از ميان خون سرخ بيرون آيد، بلكه عجيب اين است كه دُرّ معرفت از ميان صدف انسانيت ظهور كند، پس صفا و مروه سرّى دارد كه آن اشاره به صفا و مروت قلب انسانى است.

صفا و مروه نام دو كوه است كه سعى بايد ميان آن دو صورت گيرد.

اين‌كه چرا اين دو كوه به اين دو نام ناميده شده‌اند، سرّى ظريف دارد؛ امام صادق عليه السلام فرمود:

«سُمِّيَ الصَّفَا صَفًا لِأَنَّ الْمُصْطَفَى آدَمَ عليه السلام هَبَطَ عَلَيْهِ فَقُطِعَ لِلْجَبَلِ اسْمٌ مِنِ اسْمِ آدَمَ عليه السلام يَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى: «إِنَّ اللّٰهَ اصْطَفىٰ آدَمَ وَ نُوحاً وَ آلَ إِبْرٰاهِيمَ وَ آلَ عِمْرٰانَ عَلَى الْعٰالَمِينَ» وَ هَبَطَتْ حَوَّاءُ