141
بخش چهارم:اغتنام فرصت، توديع، ره آورد سفر
اغتنام فرصتهاى معنوى حج
براى بيشتر حجگزاران توفيق تشرف، به مكه و مدينه، تنها يك بار اتفاق مىافتد، اما چنانكه خصلت طبيعى آدمى است كه هر گاه نعمتى را در اختيار دارد با توهّم اينكه هميشه آن نعمت باقى است، قدردان آن نيست و در صدد بهرهگيرى از آن برنمىآيد و اين نيز از توطئههاى ابليس است تا انسان را از بركات عظيم حج محروم سازد و با هر افسون و نيرنگى كه شده رنج او را بىحاصل كند. لذا زائر بايد بهوش باشد و شيطان را طرد كند و به اشتغالات مادى مجال ندهد كه قلب او را تسخير كند. زائر گرامى بايد توجه كند كه عرفات با آنهمه عظمت و فضيلت، فقط يك روز است و مشعر يك شب و منا سه روز و دو شب و مكه يك يا دو هفته و مدينه كمتر از ده روز و اين مواقف ميعادگاه اولياء اللّٰه است كه حاجيان براى درك آن، آه حسرت مىكشيدند و دولتى است مستعجل كه به سرعت سپرى مىشود و شايد ديگر تكرار نگردد. كدامين غبن و خسارت بالاتر از اين كه