94نباشد، وفاى به نذر لازم است، هر چند شيعه رجحان نذر را شرط مى‌داند و قربانى كردن در مكانى كه درگذشته بت‌كده بوده است، راجح نيست. به گفته عزامى شافعى، كسى‌كه در وضع نذر مسلمانان تحقيق كند، چنين به دست مى‌آورد كه قصدشان از اين قربانى‌ها و نذرها براى مردگان، جز صدقه دادن از طرفشان و اهداى ثواب براى آنان چيز ديگرى نيست. اجماع اهل سنت بر اين است كه صدقۀ زنده‌ها براى مردگان، سودمند است. احاديث نيز در اين زمينه بسيار است. آنگاه عزامى به اين حديث اشاره مى‌كند:

«سعد از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله پرسيد: مادرم فوت شده است و يقين دارم كه اگر زنده بود، صدقه‌اى مى‌داد. آيا اگر من از طرف او صدقه دهم، سودى به حالش خواهد داشت؟ حضرت فرمود: آرى. پرسيد: كدامين صدقه سودمندتر است؟ فرمود: «الماء» پس سعد چاهى كند و آن را براى مادر خود صدقه قرار داد.» ¹دليل ديگر بر جواز چنين نذرهايى وجود قبرهايى از مسلمانان است كه به قبور نذور معروفند و مسلمانان براى آنان نذر مى‌كردند. قبر البستى در مراكش، قبر النذور در بغداد و قبر احمد البدوى ² از اين موارد است. بنابراين، آنچه حرام و نارواست نذر در معصيت و نذر در مال ديگران است و شيعه هم با اين عقيده كاملاً موافق است. نذرى كه براى