315
ج. تبشير و انذار
در بخش پايانى آيه مىفرمايد: «فَإِنْ تُبْتُمْ فَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْ وَ إِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَاعْلَمُوا أَنَّكُمْ غَيْرُ مُعْجِزِي اللّٰهِ وَ بَشِّرِ الَّذِينَ كَفَرُوا بِعَذٰابٍ أَلِيمٍ» . اين بخش از آيه مشتمل بر دو بخش تبشير و انذار است، در بخش تبشيرى به مشركان نويد مىدهد تا دست از شرك برداشته و با پذيرش توحيد زمينه سعادت دنيا رهايى از جنگ- و فلاح اخروى خود را فراهم نمايند. و اينكه فرمود: «فَإِنْ تُبْتُمْ فَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْ» به معناى اين نيست كه باقى بودن بر شرك نيز خوب است، بلكه بدين معناست كه خير در اين است كه توبه كنيد. و در بخش انذارى فرمود اگر بخواهيد لجاجت و عناد به خرج داده و همچنان به مخالفت با خدا و پيامبر ادامه دهيد، بدانيد كه اولاً كارى از شما ساخته نيست، و ثانياً عذاب دردناك در انتظار شماست.
اين نوع برخورد كه در حقيقت سياست شدت عمل توأم با نرمش است، ضمن آنكه از تساهل و سستانگارى جلوگيرى مىكند، راه را نيز براى برگشت باز نگه مىدارد. در همين سوره و در ادامه همين دوباره همين سياست را اعمال نموده و مىفرمايد: «فَإِذَا انْسَلَخَ الْأَشْهُرُ الْحُرُمُ فَاقْتُلُوا الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ وَ خُذُوهُمْ وَ احْصُرُوهُمْ وَ اقْعُدُوا لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ» . اين سخن از ناحيه انذار و شدت عمل است. و در بعد تبشيرى و نرمش مىفرمايد: «فَإِنْ تٰابُوا وَ أَقٰامُوا الصَّلاٰةَ وَ آتَوُا الزَّكٰاةَ فَخَلُّوا سَبِيلَهُمْ إِنَّ اللّٰهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ (توبه: 5)». و در ادامه مىافزايد: «وَ إِنْ أَحَدٌ مِنَ الْمُشْرِكِينَ اسْتَجٰارَكَ فَأَجِرْهُ حَتّٰى يَسْمَعَ كَلاٰمَ اللّٰهِ ثُمَّ أَبْلِغْهُ مَأْمَنَهُ ذٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لاٰ يَعْلَمُونَ (توبه: 6)».
نكته بسيار ظريفى كه در اينجا وجود دارد اين است كه مىفرمايد: «فَأَجِرْهُ حَتّٰى يَسْمَعَ كَلاٰمَ اللّٰهِ ثُمَّ أَبْلِغْهُ مَأْمَنَهُ» . به طالبان حقيقت پناه دهيد تا كلام