344
6 / ت: مسجد بنىقريظه
بخارى در كتاب «صحيح» از محمّد بن بِشّار نقل مىكند:
قال سمعت أبا أمامة قال سمعت أباسعيدٍ الخدرىَّ رَضي اللّٰهُ عنه يقول:
«نزل أهل قريظة على حكم سعد بن مُعاذ، فارسَل النبيُّ إلى سعدٍ، فأتى على حمار، فلما دَنا من المسجد قال للأنصار: قوموا إلى سيِّدكم - أو خيركم - فقال: هؤلاء نزلوا على حكمك. فقال سعد...». 1در اين سند تاريخى، به ماجراى حكميّت سعد اشاره شده است كه به تفصيل از آن ياد كرديم؛ ولى تأكيد ابوسعيد به اينكه «فلمّا دَنا من المسجد» نشان مىدهد كه پيامبر در ايام محاصرۀ بنىقريظه، محلّى را جهت عبادت، به عنوان مسجد انتخاب كرده بودند و مسلمانان نمازها را در آنجا ادا مىنمودند و وقتى سعد بن معاذ از خيمهگاه خود در مسجد نبى عازم آن محل مىشود، وارد محلّى مىگردد كه به آن «مسجد» اطلاق مىشده است.
اين واقعيّت را ابنحجر عسقلانى ذيل «فلما دنا من المسجد» مورد تأييد قرار داده كه مراد از مسجد: «... المسجد الذي كان النبى - صلّىاللّٰه عليه [ وآله ] وسلّم - أعدّه للصلاة فيه في ديار بنيقريظة أيّام حصارهم». 2ابنشبّه در تاريخ خود از اماكن مدينه، بر اساس مستنداتى مىگويد كه پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله در منزل زنى از قبيلۀ خضر نماز خواند كه بعدها آن خانه جزء بناى مسجدى به