343اينك بايد ديد اين مژده و بشارت الهى بر دل كدام يك از لشكريان اسلام بيش از ديگران اشراق داشته و اين اطمينان آسمانى در آن صحنۀ حسّاس در دست و بازوى كدام يك از حاضرين ظهور و تجلّى بيشترى يافته و مشركين را ناباورانه به خاك مذلّت كشانيده است.
آمار مقتولان از مشركان
براى روشن شدن اين حقيقت، بايد آمار مقتولان از مشركان را و اينكه به دست چه كسانى كشته شدهاند، به دست بياوريم تا راه قضاوت درست در اين فضيلت را در پيش روى خوانندۀ عزيز قرار دهيم.
لازم به يادآورى است همانگونه كه آمار دقيق مقتولين جنگ بدر و معرفى همۀ آنان و خصوصيات ديگر به دست ما نرسيده و آنچه در تاريخ منعكس گرديده است اغلب دربارۀ سران و سردمداران شرك بوده است. اين ابهام دربارۀ تلاش قهرمانان اسلام نيز، كه نقش اساسى را در اين جنگ ايفا نمودهاند، صادق است و تعداد دقيق كسانى كه به وسيلۀ آنان به هلاكت رسيدهاند مشخّص نيست، ولى مىتوان از آنچه در تاريخ به طور ناقص به دست مىآيد، تا حدّى به حقيقت امر پىبرد و با نقش اين افراد در اين جنگ آشنا گرديد.
ابن ابىالحديد در زمينۀ عدم انعكاس آمار دقيق پس از نقل و معرفى تعداد پنجاه و دو نفر از مقتولان از واقدى، مىگويد: روايات زيادى داريم كه مقتولان بدر هفتاد نفر بوده، وليكن آنها كه به نام شناخته شدهاند، همان افرادى است كه ما معرّفى نموديم. 1
بايد بهگفتار ابن ابىالحديد اين نكته را نيز اضافه كنيم: همانگونه كه در شرح حال عقيل اشاره نموديم و در آينده ملاحظه خواهيد كرد در تعميه و پردهپوشى حقايق تاريخى، به ويژه دربارۀ اميرمؤمنان وحمزه عليهما السلام نبايدنقش سياستها را ناديده گرفت و از جعل و تحريف در پيروزىهاى آن دو بزرگوار، كه در ارتباط مستقيم با سلطهگران بنىاميّه قرار داشت، غفلت نمود.