430همچنان ارزش و اعتبار خود را حفظ كرد زيرا كعبه قبلۀ مسلمانان،كه در نمازهاى پنجگانه بايد روى به سوى آن كنند،در مكه بود.مكه مركز حج،يكى از اركان اسلام بود.پس مكه همچنان مورد توجه و اهتمام مردم بود و مركز تفكر اسلامى.هر ساله شمار كثيرى از مسلمانان از اطراف و اكناف عالم براى اداى فريضۀ حج روى به مكه مى‌آورند.بحث«قبله و كيفيت صحت جهت آن»كه در اقطار عالم اسلامى همواره در مد نظر فقها بود،در كتب فقهى و جغرافيايى جاى خاص خود را داشته است.

تحولات بعد از اسلام

شك نيست كه آمدن اسلام،تحولات شگرفى در احوال زندگى عشايرى و نظامات مكه پديد آورد.

از آن جمله عده‌اى از مهاجران،املاك خود را از دست دادند.پس ابو سفيان خانه‌اى را كه پيامبر اسلام در آ زاده شده بود مصادره كرد و عقيل خانه‌اى را كه پيامبر در آن زندگى كرده بود،گرفت و بنى سفيان خانه‌هاى آل جحش را متصرف شدند.

ولى اين حوادث شخصى و فردى بود.مهاجران افرادى از عشيره‌هاى مختلف بودند و شمارشان زياد نبود و بعضى از آنها از حمايت عشيرۀ خود بهره‌مند بودند.

نيز شمار نسبتا بسيارى از مردم مكه،بخصوص اشخاص مهم و صاحب منزلت به مدينه مهاجرت كردند و پس از فتح در مدينه ماندند.بسيارى از ايشان هم ارتباط خود را با مكه حفظ كردند.مانند آل زبير و آل عباس و آل ابى العاص ولى بعضى هم مدينه را چونان وطن دوم خود برگزيدند و اقامت در مكه را ترك كردند.

عدۀ بسيارى از مردم مكه در برانداختن حركت ردّه،كه از نخستين فتوحات مسلمانان بود، شركت داشتند.بخصوص در جبهۀ شام.بعضى نيز در ميدانهاى نبرد جان باختند.بعضى هم در اقاليمى كه ضميمۀ دولت اسلامى مى‌شد استقرار مى‌يافتند،بويژه در شهرهاى عرب نشين.

بعد از اسلام،مكه اعتبار سابق خود را به عنوان يكى از مراكز مهم بازرگانى منطقه از دست داد؛زيرا وجود اين مركز،بسته به وجود معارضه و ستيزه‌جوئيهاى ايران و روم نسبت به يكديگر بود.مكه از هر دو طرف متخاصم،سود سرشارى نصيب خود مى‌نمود.