431و نيز رواقهايى در اطراف آن به وجود آورد كه در وسطش حياط قرار داشت.كم كم با گذشت زمان،اين مسجد رو به ويرانى گذاشت تا اين كه بار ديگر به وسيلۀ جمال الدين اصفهانى وزير زنگيان موصل در سال 555 ه.تعمير گرديد.همچنين در سال 671 ه.نيز مجددا مرمت گرديد.قسمتى از مسجد در سال 733 ه.به وسيلۀ ناصر بن قلاوون تعمير گرديد.در سال 840 ه.بيشتر سقف مسجد به وسيلۀ اشرف برسباى تجديد گرديد.
در سال 877 ه.مناره مسجد سقوط كرد كه در سال 881 ه.باز هم ساخته شد.
همچنين در همين سال بعضى از ديوارهاى مسجد و سقف آن تعمير گرديد و سقاخانه و حوضى در مقابل مسجد احداث نمودند.در دوران عثمانيان چندين بار تعمير شد كه آخرين آن در دوران سلطان محمود دوم و فرزندش سلطان عبد المجيد(عثمانى) صورت گرفت كه تاريخ تجديد بناى نخستين؛يعنى در دوران سلطان محمود دوم،بر روى سنگى در بالاى درب مسجد نوشته شده است.على بن عبد اللّه صاحب كتاب «وفاء الوفا»اين مسجد را در زمان خود كه در اواخر قرن نهم بوده،اين چنين توصيف نموده است:مسجد داراى هفت شبستان است كه سه شبستان در سمت قبله قرار گرفته و هر رواق داراى هفت ستون از شرق به غرب است و در سمت شمال مسجد دو شبستان و در شرق يك شبستان و در غرب نيز يك شبستان وجود دارد كه در هر كدام دو ستون قرار داده شده است.صحن نيز ميان اين شبستانها قرار گرفته است.فاصلۀ هر ستون از ديگرى هفت ذراع و طول ديوار شمالى شصت و هشت ذراع و نيم و جنوبى يا ديوار قبلۀ آن بيش از هفتاد ذراع و طول آن از شمال به جنوب هفتاد و نه ذراع مىباشد.صحن مسجد از شرق به غرب پنجاه و يك ذراع و عرض آن از شمال به جنوب بيست و شش ذراع و ربع بوده است و ارتفاع مسجد از زمين تا سقف نوزده ذراع است.ارتفاع آن در خارج از مسجد از زمين تا بالاترين شيروانى آن،24 ذراع مىباشد.
ارتفاع منارۀ آن پنجاه ذراع است كه داراى قاعدهاى مربع به طول نه ذراع مىباشد.
طول مسافت ميان درگاه باب جبرائيل در مسجد النبى و درگاه درب مسجد قبا هفت هزار و دويست ذراع به ذراع دستى بوده كه معادل 3528 متر است.
هر ذرع را تقريبا برابر با 49 سانتىمتر به شمار آورديم.اما مسجد هماكنون-