267
اين درب داراى پلكانى چوبين است كه به وسيلۀ لايههايى از نقره پوشانيده شده.بن ديوار كعبه را سنگهاى مرمرين پوشانده كه اين قسمت معروف به«شاذروان»است.بناى ياد شده جهت استحكام ديوارهاى كعبه ساخته شده است.اين قسمت در چهار طرف ديوار كعبه قرار دارد.
در سمت شمالى ارتفاع پنجاه سانتيمتر و عرض 39 سانتيمتر،در سمت غربى ارتفاع 27 سانتيمتر در عرض هشتاد سانتيمتر،در سمت جنوبى ارتفاع 24 سانتيمتر در عرض 87 سانتيمتر و در سمت شرقى ارتفاع 22 سانتيمتر در عرض 66 سانتيمتر مىباشد.اين اندازهها را در چهار سفر حج خود به دست آوردم.
ابو حامد اسفرايينى و ابن الصلاح و نووى و ديگران چنين گفتهاند كه:شاذروان قسمتى از كعبۀ نخستين به شمار آمده و آن قسمتى است كه قريش به هنگام تجديد بناى كعبه عرض ديوارها را كم كردند و اين عادتى است كه در ساختمانسازىها،معمولا اجرا مىشود.بنابراين شاذروان نزد شافعيان و مالكيان جزئى از بيت به شمار آمده و مطاف بعد از آن شروع مىشود،در صورتى كه نزد حنفيان و حنبليان جزو كعبه به شمار نيامده است.البته در هنگام طواف،احتراز از آن نزد آنان مطلوب بوده است ليكن در صورت عدم احتراز از آن،موجب بطلان طواف نمىگردد.
تاريخ ساختن شاذروان روشن نيست،ليكن بارها شاذروان تعمير و مرمّت گرديده است كه از آن ميان مىتوان از تعميرات سالهاى 542 ه.و 636 ه.و 660 ه.و 670 ه.و 1010 ه.و پيش و پس از آن را نام برد.
بر بيرون ركن جنوب شرقى كعبه،حجر الأسود قرار گرفته است.(تصوير در ص 268)ركن حجر الأسود نقطۀ آغازين طواف به شمار مىآيد.
حجر الأسود كه به رنگ سياه مىباشد،يك متر و نيم از سطح زمين بلندتر است و در وسط فرورفتگىاى همانند كاسۀ آب قرار گرفته.اين سنگ هم اكنون از هم جدا شده است.در سال 1290 ه.پوششى از نقره در اطراف آن به وجود آوردند كه اين پوشش نقرهاى از وسط داراى منفذى دايرهاى شكل به قطر 27 سانتيمتر است كه معادل يك وجب و سه انگشت مىباشد و به وسيلۀ اين شكاف حجر الأسود ديده مىشود و مردم به