131
شَيْئاً» و خانهام را براى طواف كنندگان و قيام كنندگان و ركوع كنندگان و سجدهكنندگان پاكيزه گردان؛ «أَنْ لاٰ تُشْرِكْ بِي شَيْئاً وَ طَهِّرْ بَيْتِيَ لِلطّٰائِفِينَ وَ الْقٰائِمِينَ وَ الرُّكَّعِ السُّجُودِ» .
- وَ الْقٰائِمِينَ ...
برخى گفتهاند: مراد از آن، مقيمهاى مكه است 1 و گروهى آنرا مصلّى دانستهاند. در اين آيه، به سه ركن اساسى نماز اشاره شده است؛ قيام، ركوع و سجود. 2
آدمى وقتى وارد مسجدالحرام يا مسجدالنبى مىشود، مردم را در سه حالت مىبيند، دستهاى در حال قيام، عدهاى در حال ركوع و گروهى در سجدهاند.
قابل توجه است كه قيام، مرحلۀ ابتدايى نماز است و ركوع مرحلۀ ميانى و سجده قسمت آخر آن است و از نظر عرفانى نمازگزار در سيرى به سوى خداوند است. قيامِ نماز، آغاز حركت است و اين قيام خاضعانه، مرحلۀ اول خضوع و بندگى است. سپس اين قيام، به خضوع نود درجه تبديل مىشود و در نهايت، آدمى خاكسارانه پيشانى به خاك مىسايد و خود را نسبت به خداوند در پايينترين نقطۀ ممكن مىيابد.
دعوت جهانى حضرت ابراهيم عليه السلام براى حج
بعد از آماده شدن كعبه، از خداوند به حضرت ابراهيم فرمان مىرسد،