175
وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللّٰهَ شَدِيدُ الْعِقٰابِ » «از خدا بترسيد و بدانيد كه عقوبت خداوند شديد است». اين «از خدا بترسيد» كه در آخر آيه پس از بيان چند حكم آمده، به ما مىفهماند كه اين احكام احكام حتمى و بسيار مهم است و نبايد از آنها تخلفى صورت گيرد، كه در صورت تخلف خداوند بهشدت مرتكب گناه و تخلفكننده را عقاب و عذاب مىكند، بعداً كمكم خواهيد دانست كه احكام حج چون براى سازندگى است دقيق و جدى است. برخى موارد يك مخالفت يك گوسفند كفاره دارد، گاهى يك شتر كفاره دارد، گاهى جريمهاش تكرار حج در سال بعد است و امثال آن.
بنابراين حج يك ترمز است، يك كنترلكننده است، و بايد بسيار محكم كمر همت را ببنديد كه اصلاً مخالفتى يا گناهى يا خطايى از شما سر نزند. بعداً خواهيد دانست كه در برخى از محرمات خطا نيز كفاره دارد، در برخى از اعمال شك نيز باطلكننده است، سهو و نسيان حكم دارد و... .
خوب اجازه بدهيد آيه بعدى را نيز امشب توضيح بدهم، در آيه 197 چند حكم بيان شده، يكى اين كه ماههاى حج ماههاى مشخصى است، هر وقت از سال نمىتوان حج به جاى آورد: «اَلْحَجُّ أَشْهُرٌ مَعْلُومٰاتٌ » . راويان و مفسران اين ماهها را شوال، ذىالقعده و ذىالحجه دانستهاند، ولى اساس اعمال حج در روزهاى نهم تا دوازدهم ذىالحجه انجام مىشود. بنابراين اگر كسى روز نهم به مكه نرسيد حجش درست نيست.
در قديم كه وسايل مسافرتى مثل الآن نبود افراد از ايران يا كشورهاى ديگر حركت مىكردند، گاهى راه را گم مىكردند يا مريض مىشدند يا حادثه غيرمترقبهاى پيش مىآمد و يكى دو روز دير مىرسيدند و مجبور