204اسرار وقوف در عرفات فراوان است. برخى از آنها كه در حديث شبلى 1 بدان اشاره شده است عبارت است از:
1. حجگزار با وقوفِ در عرفات بايد به معارف و علوم دينى واقف شده و از اسرار الهى نظام آفرينش باخبر شود و بداند كه خداى سبحان به همۀ نيازهاى او واقف و بر رفع همۀ آنها تواناست. از اينرو امامسجاد(ع) به سائلى كه در روز عرفه گدايى مىكرد، فرمود: واى بر تو! آيا در چنين روزى، دست نياز به سوى غيرخدا دراز مىكنى؛ در چنين روزى براى كودكان در رحمْ اميد سعادت مىرود؛
«وَيْحَكَ! أغَيْرَ اللهِ تَسألُ فى هذا الْيَوْمِ. إنَّهُ لَيُرْجى لِما فى بُطُونِ الحَبالى فى هذا الْيَوْمِ أنْ يَكُونَ سَعيداً!» . 2 كسى كه در اينجا از خدا غيرخدا را طلب كند زيان كرده است. امامسجاد(ع) كسانى را كه در چنين زمان و مكانى دست نياز به سوى ديگران دراز مىكنند، بدترينِ انسانها معرفى فرمود؛
«هؤُلاءِ شِرارٌ مِنْ خَلْقِ اللهِاَلنّاسُ مُقْبِلؤنَ على اللهِ وَهُمْ مُقْبِلُونَ عَلَى النّاسِ» . 3
2. حجگزار بايد در آنجا بر اين نكته عارف شود كه خداوند به نهان و آشكار او و حتى آنچه براى خود او روشن نيست و به طور ناخودآگاه در زواياى روح او مىگذرد آگاه است. انسان اگر بداند كه قلب او در مشهد و محضر حق است همانطور كه خود را به گناهان جوارحى نمىآلايد گناه جوانحى نيز نمىكند و قلب خود را از خاطرات آلوده تنزيه مىكند.
امامسجاد(ع) فرمود: عصر روز عرفه و ظهر روز دهم، خداى سبحان بر ملائكه افتخار مىكند و مىفرمايد: اينان بندگان من هستند كه از راههاى دور و نزديك با مشكلات بسيار به اينجا آمده و بسيارى از لذتها را بر خود حرام كرده و بر شنهاى بيابانهاى عرفات و منا خوابيده و اينچنين با چهرههاى غبارآلود در پيشگاه من اظهار عجز و ذلت مىكنند. اكنون به شما اجازه دادم تا سراير آنان را ببينيد. آنگاه ملائكه به اذن خداوند بر دلها و اسرار نهان آنها آگاه مىشوند. 4