68
تمام است، البته مجلس شوراى ملى احق و اولى است كه در اين مسأله شركت كند... اما نمىتوانم بگويم اين مسألۀ به اين بزرگى نتيجهاش يك ماهه و دوماهه، يك ساله مىشود.
مسأله بهقدرى بزرگ است كه بايد يكسال، دو سال هم تعقيب كرد تا انشاءاللّٰه الرحمان (نااميد نيستيم) نتيجۀ خوبى بگيريم.» 1
اسناد و مدارك ناقص موجود، حكايت از آن دارد كه اين ماده واحده به تصويب رسيد، اما ظاهراً فشار زيادى بر اين جناح مجلس وارد آمد، بهطورى كه تقريباً يك ماه پس از اين، مدرس در تاريخ 1305/8/7 در راه مدرسۀ سپهسالار (شهيدمطهرى) ترور شد و اگرچه از اين توطئه جان سالم بهدر برد، اما نتوانست لااقل در 10 جلسه مجلس حضور يابد.
متأسفانه فقدان اسناد و مدارك سبب شده تا پس از اين واقعه، ديگر اطلاعى از نتيجۀ اقدامات كميسيون و فعاليتهاى مدرس دراختيار نداشته باشيم.
تنها يك سند كه تاريخ تقريبى آن، سال 1345ه .ق./ 1305 ه . ش است، تاحدى فشار حاكم بر جناح مدرس را روشن مىكند. در اين سند، ميرزا مهدى زنجانى، از يكى از تجّار (تهران) مىخواهد تا پيام او را به مدرس ابلاغ كند كه: