85كه به ذات اقدس او عايد گردد) مگر اينكه او خواست پس خلق كرد و آفريد آنان را تا هنگام معينى، و آنچه از طاعت و عبادت در امر دينى و مصلحت در امر دنياى ايشان است امر و نهى فرمود.
پس مقرر داشت در حج فراهم آمدن مردم را از باختر و خاور تا همديگر را بشناسند و براى اينكه هر گروهى انواع كالاهاى بازرگانى را از شهرى به شهر ديگر منتقل كنند و در ضمن كرايه دهنده و شتر دار هم سود ببرند، و براى اينكه نشانههاى پيغمبر خدا صلى الله عليه و آله را شناخته و اخبارش را دانسته و يادآور شوند و فراموش نشود، و اگر مردم در شهرهاى خود فقط به معاملات داخلى مىپرداختند هلاك مىشدند و شهرها ويران مىگشت و سورها 1 به كلّى نابود مىشد و خبرها پوشيده مىماند و كسى بر آن آگاهى نمىيافت پس اين است علت حج».
در مستدرك 2 به طريق ارسال نقل شده «هنگامى كه مولاى ما