183عقبه 1 به مكه سفر كرد، و اين راه اهميت پيدا كرد و از اين راه مدت چهل روز به مكه مىرسيدند. تا اينكه راه آهن قاهره به سوئز كشيده شد، و كانال سوئز حفر گرديد، وعبور كشتىهاى بخارى در درياى سرخ فراوان شد.
امروز حجروندۀ مصرى با راهآهن به سوئز مىرود و از آنجا از راه دريا به جده مىرسد و با كمال راحتى در كمتر از يك هفته وارد مكه مىگردد.»
جده كه مرز ساحلى و در كنار درياى سرخ واقع است مسافت آن تا مكه حدود 40 كيلومتر و بسيار گرم و سوازن است.
اين شرح حال مختصرى از وضعيت حجاج مصرى بود، و از اين بيان احوال مردمان شهرهاى دورتر را كه از غير راه مصر به مكه مىرفتند مانند مردم ايران و افغانستان و تركستان خصوصاً از قسمتهاى شرقى و شمالى و مردم ساير شهرها را با آن دشوارىها و ناامنى و انحصار مركب به چهارپايان به نظر آوريد.