101دينى و انسانى بسپرند، و غربت خود را از اين رهگذر به قربت و قرابت باز آورند.
دوست و دشمن را نيز با درنگهاى آميخته به تفكر شناسايى كنند، هيچ كسى انسان را بيش از خدا دوست نمىدارد و هيچ دوستى بهتر از خدا در عالم وجود ندارد. بنابراين بايد در اين جايگاه رهيده از انگيزههاى دنيوى - كه جايگاهى در خور تفكر و تدبر است - براى برآورده شدن نياز خويش از پى غير خدا بپويد؛ بلكه خداى مهربان را جستجوگر باشد. امام زينالعابدين در عرفات مردى تهيدست را مىديد كه درخواست خود را با مردم در ميان مىگذارد؛ به او فرمود واى بر تو! در چنين روز غير خدا را سراغ مىگيرى، در چنين روزى اين اميد وجود دارد انسانهايى كه هنوز چشم به دنيا نگشودهاند و هنوز به دنيا نيامده اند از لطف و مرحمت الهى برخوردار باشند. 1
غروب روز عرفه رسول گرامى اسلام صلى الله عليه و آله به بلال حبشى فرمود: مردم را آرام كن تا سخنى را با آنها در ميان گذارم. پس از سكوت و آرامشِ مردم، فرمود:
«خداوند متعال» بر شما منت نهاده و نعمت بزرگى را در چنين روز به شما ارزانى داشته است، درستكاران و نيكان شما را از آمرزش خود بهرهمند ساخته، و در بارۀ كسانى كه گرفتار نادرستى در عمل هستند و به بدى و گناه دچار آمدند درست كاران و نيكان را شفيع و واسطه قرار داده و به آنها اين مقام را عطاء فرموده كه از خداوند متعال بخشودگى و آمرزش آنان را درخواست نمايند. پس برآييد و سرازير گرديد كه همۀ شما درنگ