192اشعار و سرودهها و منقبتهايشان موج مىزند، با اينهمه تاريخ سودان نشانگر اين است كه در اين كشور اعتقاد به مهدويت، نظير آنچه در ميان شيعه رواج دارد، وجود ندارد.
درست است كه انديشههايى پيرامون مهدويت در سودان پيدا شد و رواج پيدا كرد، اما تمامى اين افكار و انديشهها از اصول مذهب اهل سنت و گرايشهاى صوفى نشأت مىگيرد، مهمترين آبشخورهاى انديشۀ مهدويت در سودان، عبارتند از:
1 - طريقۀ «السمانية» كه خود شعبهاى است از صوفيه و جدا شده از خلوتيه كه موفقيت چشمگيرى را در سودان كسب كرد، بهخصوص در مركز سودان، معروف به «وادى النيل»، لذا دكتر مكى شبيكه در فصل اول كتاب خود «السودان والثورة المهدية» سودان و انقلاب مهدى، منابع و مآخذ متعدد «سمانيه» را كه در مورد مهدى و مهدويت سخن مىگويند خلاصه كرده و اين مذهب (گرايش) را به «شيخ سمّان» نسبت داده است و نويسنده معتقد است كه او گفته است كه وزير مهدى است و براى زمان ظهور او زمينهسازى مىكند، 1 همچنين برخى از آن منابع به اين مطلب اشاره دارند كه مهدى در صف پيروان سمانيه خواهد بود. 2