262نپيمودهاند روشن است كه صِرف راهدانى و راهشناسى، آدمى به كعبه نمىرسد.
قدم در راه نهادن و راه پيمودن و بار سنگين سختىها را به دوش كشيدن لازم است؛ وگرنه مانند همان كسى مىشود كه كتاب «راهنماى حجّ» و كتاب «مناسك حجّ» را گرفته و در ميان خانه و روى مسند نرم نشسته و بر بالش، تكيه داده و محتويات آن دو كتاب را با آرامش تمام مىخواند و حفظ مىكند و تحويل ديگران مىدهد تا حاجى شود و به سعادت هر دو جهان نايل گردد!
حاجى شدن، ترك وطن مىخواهد و از مسند نرم گذشتن و از آبهاى گرم و نامطبوع بيابان خوردن و آفتاب داغ صحراى منىٰ و عرفات را تحمّل كردن لازم دارد.
تو نازنين جهانى، كجا توانى رفت؟
تذكّر
اين حقيقت، بر كسى پوشيده نيست كه در هر عصر و زمان، جمعى از صالحان و بندگان روشندل واقعبين خدا هستند كه حائز مقام «علم و عمل» هستند.
دو بال دارند و با هر دو بال علم و عمل، به پرواز درآمده و در آسمان معرفت و شناسايى حضرت حقّ و عرض بندگى به ساحت اقدس او، اوج مىگيرند. هم، خود به كعبۀ مقصود و قرب خدا نايل مىشوند و هم، جمعيّتهاى كثيرى را به دنبال خود مىكشند و به مقصد مىرسانند.
اينان، ريزهخواران خوان نعمت و شاگردان مكتب تربيت اهلبيت رسالت عليهمالسّلامند.
علما و فقهاى ربّانى كه ستارگان درخشان آسمان علم و تقوا و فضيلت و مشعلهاى فروزان هدايت بر سر راه جامعۀ بشرند، امثال شيخ صدوق و شيخ كلينى و شيخ طوسى و علّامۀ حلّى و علّامۀ مجلسى و شيخ انصارى و نظاير آنها در جميع ازمنه و اعصار، هريك، سهم به سزايى در احيا و ابقاى شريعت بيضاى محمدى صلى الله عليه و آله دارند.
و اكنون، طايفۀ شيعۀ اماميّه، هر چه كه دارد از معارف عالى و احكام متقن الهى، از بركت زحمات و مجاهدات ارزندۀ اين دسته از بزرگان و شخصيّتهاى عظيم علم و