310هفتم را نگذاشتهاند كه بدين جهت در رواق وسعتىِ به هم رسانيده. در سقف مسجدِ همين سعه چهل چراغ بزرگى آويختهاند و در بامش قبّه منسوب به خليفه سّم دارد و هرجا كه مىگوييم ستون هفتم منظور محل آن است والّا ستون ندارد.
نكته
براى آنكه مابين حرم مبارك و مسجد شريف فرقى باشد در اسطوانهها فرق گذاشتهاند، يعنى كمر ستونهاى حرم را با سنگ مرمر سفيد مظلّع كه خيارهدار باشد بستهاند و مابقى ستونهاى مسجد اين وضع را ندارد، همان يكپارچه از سنگ است و عرض مسجد مبارك چنانچه ذكر شد كه به طرف شمال و جنوب، شش ستون دارد كه دو پايه آنها مربّع و چهار ستون ديگرش مدوّر است كه صحيحش محرّس و اسطوانه وفود.
و طول مسجد مبارك كه به طرف شرق و غرب است، هفت استوانه است كه يكى پايهاش مربع و شش استوانه مضلع است كه در اسطوانه اول و دويّم، رديف دويّم كه مقابل طول ضريح واقع است، نوشتهاند «اسطوانه توبه» كه همان اسطوانه ابىلبابه است و اسطوانه عايشه كه در جنب اسطوانه مخلّقه است. و اسطوانه حنّانه محاذى پله اول منبر شريف است.
و اصل ضريح و گنبد مطهر چنانچه ذكر شد از بناى «قايتباى» است كه ضريح عبارت از شش دهنه است طولاً و سه دهنه است عرضاً و سه دهنه جنوبى چنانچه ذكر شد شبكه برنجى و سه قدم ديگر فولادى است كه رنگ سبز كردهاند، چهار پايه مربع محكم سنگى چهار قدم در چهار قدم در چهار طرف دارد كه بنيان گنبد مطهر قبر مبارك روى اين چهارپايه است و چنان محكم ساختهاند كه پايۀ طاق مسجد را هم بر روى آن گذاشتهاند و دو پايه دگير هم دارد كه خانه حضرت فاطمه عليها السلام و به احتمال قبر مبارك ايشان است.
پس معلوم شد كه اين دو ضريح يكى و شش پايه دارد و به شكل مستطيل است. و باقى اراضى از طرف شمال كه به حرم اضافه شده مرحوم سلطان عبدالمجيد خان علاوه كرده و زمينهاى پست و بلند را تسطيح نموده و اكنون تمام اسطوانههاى روضه و