223كرده بودند،از نو بنا نهاد.وى در اين ساختمان ارتفاع كعبه را به بيست و هفت ذراع رسانيد و هنگامى كه از بناى آن فارغ گرديد،درون و برون كعبه را به وسيلۀ مشك و عنبر خوشبو كرد و به وسيلۀ ديباج پوشانيد؛اين ساختمان در تاريخ هفدهم رجب سال 64 هجرى به پايان رسيد.هنگامى كه خلافت به دست«عبدالملك بنمروان»افتاد«حجاج ابن يوسف ثقفى»را به سوى اين زبير فرستاد وى در مكه او را محاصره نمود.سپس به وسيلۀ منجنيق به مسجد الحرام حملهور شد و ابن زبير را در سال 73 هجرى به قتل رسانيد.پس از آن حجاج به مكه وارد گرديد و كيفيت ساختمان كعبه را به وسيلۀ ابن زبير به عبدالملك اطلاع داد.نامبرده او را به امارت مكه منصوب كرد و فرمان داد كه كعبه را به شكلى برگرداند كه در دوران رسول اللّٰه صلى الله عليه و آله بوده است.بنابراين حجاج سمت شامى (شمالى) كعبه را منهدم كرده و به اندازۀ شش ذراع و يك وجب از آن را كاسته سپس بر اساس پايههاى قريش،ديوار آن سوى كعبه را بنا نمود.همچنين درِ شرقى كعبه را از سطح زمين بالا برد و درِ غربى آن را مسدود نمود.حجاج ساير قسمتهاى كعبه را تغيير نداده سپس سنگفرش آن را پس از آن كه از هم گسيخته بود،مجدداً باز سازى نمود.
بنابراين وصف،سمتهاى شرقى،جنوبى و غربى كعبه هم اكنون بر ساخته«ابن زبير»باقى بوده و سمت شمالى آن بر ساخته«حجاج»باقى مىباشد و از آن پس در ساختمان كعبه ديگر تغييرى داده نشده است.تا اين كه به وسيلۀ«سلطان سليمان» (عثمانى) در سال 960 هجرى سقف آن تجديد گرديد.سپس در سال 1021 هجرى از سوى«سلطان احمد»(عثمانى) مرمتهايى نيز در ساختمان كعبه صورت گرفت كه تاريخ اين تغييرات بر روى قطعه سنگى مرمرى در سمت راست«معجن»بر روى شاذروان حك شده است.متن لوح ياد شده اين چنين است:
«بسم اللّٰه الرحمن الرحيم إِنَّمَا يَعْمُرُ مَسَاجِدَ اللّٰهِ مَنْ آمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَأَقَامَ الصَّلَاةَ وَآتَى الزَّكَاةَ وَلَمْ يَخْشَ إِلَّا اللّٰهَ فَعَسَى أُوْلَئِكَ أَنْ يَكُونُوا مِنْ الْمُهْتَدِينَ 1أمر بعمارة سقف البيت الشريف و بتجديد الميزاب الرحمة و تقوية