324دو فرقۀ ديگر به نام زيديه و اسماعيليه در نيمۀ راه توقف كردهاند، چندان دور از انتظار نيست.
در زمان خود پيامبر اسلام كه حجت بالغۀ خدا بود، گاهى دو دستگى رخ مىداد. در صلح حديبيه صداى اعتراض عمربن خطاب و ديگران بلند شد و صلح با قريش را نوعى ذلت دانستند. او به دوستش گفت: من در دين خود، تن به خوارى نمىدهيم (لا نعطى الدنيّة في ديننا؟؟؟) . از نظر تاريخ حدود 60 مورد، صحابۀ پيامبر با نص او مخالفت كردهاند و رأى و اجتهاد خود را بر نص مقدم داشتهاند. براى آگاهى از اين موارد هفت گانه، به كتاب النص والاجتهاد مرحوم شرفالدين مراجعه فرماييد.
بنابراين، نبايد تصور كرد كه وجود نص، انگيزههاى گوناگون مخالفت را از ميان مىبرد، بلكه چه بسا انگيزهها بر نص غلبه مىكند. پس آن اختلافات به خاطر عدم پيروى از نص بوده، نه به خاطر وجود نصّ يا بى اثر بودن آن.