197
بنيان گزار گروه تندرو
به طور خلاصه اول كسى كه با زيارت اولياء و بناى مزارها مخالفت كرد ابن تيميه حرانى (م 728ق) است كه پدرش حنبلى مذهب بوده و پس از او شاگردش ابن قيّم جوزيّه (م751ق) است كه عقايد استادش را دنبال كرد و در اين رابطه كتابهايى هم نوشتهاند.
ابن تيميه معتقد بود پيرايه هايى بر دين اسلام بسته شده كه مىبايست آنها را كنار گذارد و به سادگى اوليۀ اسلام برگشت منتها در اين عقيده به افراط رو آورد و روايات و سيرۀ عملى مسلمانان را ناديده گرفت و مدعى شد كه بنا بر قبور و سفر براى زيارت بدعت است.
شاگردش ابن قيم از عقايد استاد دفاع كرد ولى اين دو نفر با مخالفت علماى اسلام، روبرو شدند و كارى از پيش نبردند تا اين كه محمد بن عبدالوهاب نجدى معتقد به همان عقيده شد و چون شخصى سياسى بود و زمينه را براى ايجاد يك گروه و فرقۀ خاصى مناسب ديد خود را به عنوان مصلح دينى معرفى كرد و دست و سياست نيز با او همراهى نمود و پس از مدتى مردم را به مرام تازه يعنى همان عقايد ابن تيميه سوق داد.
محمد بن عبدالوهاب به مدينه منوره رفت و براى اولين بار مسلمانان را از توسل و تبرك به قبر پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم منع كرد و سرانجام فرقهاى تشكيل داد.
در بدو امر نام اين فرقه به نام بنيانگزار آن مرام بود و وهابى خوانده مىشدند ولى پس از مدتى نام خود را عوض