171در پرتو روايات ياد شده، ترديدى نمىماند كه ابن عباس، به شيوهاى كه شيعه بر آن است، ميان دو نماز در وقت يكى از آنها، جمع نمود.
6 - سيرۀ پيامبر صلى الله عليه و آله بيانگر شيوۀ جمع ميان دو نماز است
از حديث بيست و يكم، به روشنى معلوم گرديد كه پيامبر به هنگام مغرب، هنوز در مكّه بودند و نماز مغرب را به تأخير انداختند تا اين كه در منطقۀ سرف كه در فاصلۀ نُه ميلى مكه قرار دارد، هر دو نماز مغرب و عشا را با هم در يك وقت بجا آورد. در حالى كه روشن است اگر آن حضرت، به هنگام اوّل مغرب هم از شهر مكّه حركت نموده باشد، تا زمانى كه به منطقۀ سرف برسد، با توجه به وسائل كُندرو و حمل و نقل قديم، طبعاً قسمتى از شب، گذشته بوده است، و لذا پيامبر گرامى هر دو نماز مغرب و عشا را در وقت نماز عشا با هم ادا نموده است.
از مجموع روايات ياد شده - كه همگى از منابع روايى و صحاح و مسانيد اهل تسنّن استخراج گرديدهاند، صحّت نظريّه شيعه، مبنى بر جواز جمع ميان دو نماز ظهر و عصر و يا دو نماز مغرب و عشا، در يك وقت، به بيانى كه گذشت و عموميّت و گسترش آن نسبت به همۀ شرايط و مكانها و زمانها به ثبوت مىرسد.