32
ج
-در صورتى كه شخص مديون، ثروتمند باشد، اداء دين و بجا آوردن حج هر دو بر او واجب است، و اگر عصياناً اداء دين نكرده مكّه برود، گناه كرده، ولى حج او صحيح است. بلى اگر قبلاً مستطيع نبوده و فعلاً هم اگر دين را اداء كند نمىتواند به مكّه برود حج بر او واجب نيست، زيرا مستطيع نيست، لكن مع ذلك اگر معصيت كند و حج برود حج او صحيح است، ولى كفايت از حَجّةالاسلام نمىكند، و پس از حصول استطاعت، واجب است دوباره مكّه برود، و در صحت حج، فرقى بين حج واجب و مستحب نيست.
انجام حج يا عمل به نذر
78 س
-اگر شخصى قبل از تحقق استطاعت نذر كرده است كه هر سال در ماه رمضان افطارى بدهد، و يا مخارج عزادارى فلان هيئت و يا مجلس را در ماه محرم بپردازد، و با پرداخت آن مخارج سنگين به طور معمول استطاعت مالى براى حج پيدا نمىكند، در اين صورت عمل به نذر مقدّم است، و يا آنكه بايد ولو در يك سال به نذر عمل ننمايد و به حج برود. و در هر صورت اگر قرض كرد و به حج رفت حج او چه صورتى دارد؟
ج
-در فرض مذكور اگر نذر، نذر تبرّع باشد يا متعلق آن حاصل شده باشد و وقت عمل به نذر، اَوان حج نباشد به نذر عمل نمايد.
استطاعت طريقى
79 س
-بنده كه يكى از دبيران آموزش و پرورش تهران هستم، در سال گذشته در اثر اضافه كارى كه يكجا دريافت نمودم پولم به اندازه سفر حج رسيد، و من تصميم به ثبتنام گرفتم، و تمام مدارك را حاضر كردم، ولى در موقع ثبتنام گفتند بايد حتماً برگ پايان خدمت داشته باشى، و چون من در