69
اگر بر نائب حج واجب باشد
اگر نائب در همان سالى كه اجير شده است، بر او حجّْ واجب و فورى باشد مثل حَجّة الاسلام يا نذر يا غير آن دو صورت دارد:
206 الف اگر كسى با علم و آگاهى به اين كه نبايد نائب مىشده، اجير شده، خلاف كرده ولى حجّ او صحيح است و حجّ از عهدۀ ميّت ساقط مىشود؛ ولى اگر قائل به صحت اجاره به نحو ترتب نباشيم، نائب مستحق اجرتى را كه معيّن نمودهاند نمىباشد؛ بلكه مستحق اجرت متعارف حجّ است.
207 ب اگر كسى بدون علم و عمد، يا به خاطر اين كه نمىدانسته حجّ بر او واجب بوده، يا غافل بوده يا فراموش كرده، نائب شود؛ در همۀ اين صُوَر هم حجّ او صحيح است و بنا بر كفايت اينها در تحقق شرط اجاره، مستحق اجرت قرار داده شده هم مىباشد.
اگر نائب قبل از اجير شدن يا بعد از آن، مستطيع شود
208 1 اگر نائب قبل از اين كه عقد اجاره واقع شده باشد، مستطيع بوده، عقد اجاره به جهت عدم قدرت شرعى باطل مىباشد و بايد با هزينۀ خود براى خودش حجّ به جا آورد؛ اگر با اين فرض نيابت نمود، حكم آن در مسألۀ 206 و 207 بيان شد.
209 2 اگر نائب بعد از اين كه عقد اجاره واقع شد، مستطيع شود، عمل به مفاد اجاره لازم است و در سال بعد براى خود حجّ به جا آورد. و اگر مباشرت در انجام حج در نظر نبوده، بايد براى منوب عنه نائب بگيرد كه حج ميقاتى انجام دهد، و خودش براى خودش حج به جا آورد.