287اينك بطور اختصار به نام و نام مشاغلى كه ايرانيان در مكه مكرمه عهده‌دار آن بوده‌اند، اشاره مى‌نماييم:
الف) ولايت و امارت مكه مكرمه
ولايت و حكمرانى شهر مكه يكى از مسائل مهم و پيچيده تاريخ حجاز است.
همانگونه كه از كتب تاريخ برمى‌آيد، براى تصرف اين شهر، همواره جنگ و گريزهايى راه افتاده است. به همين جهت مكه گاهى به دست مصر و گاهى عراق و زمانى به دست يمن و ... اداره مى‌شده است. همچنين گاهى علويان انقلابى و گاه مكّيان و غير آنان به اداره شهر مى‌پرداختند.
و از ميان ده‌ها نفرى كه قبل و بعد از اسلام بر مكه ولايت داشته‌اند، گروهى از ايرانيان مى‌باشند كه از باب نمونه به نام چند نفر از آنان بسنده مى‌كنيم:
1 - حسن بن سهل
از جمله كسانى كه از طرف مأمون بر ولايت مكه گماشته شد، حسن بن سهل 1 برادر فضل بن سهل بود. البته او مستقيماً عهده‌دار اين امر نبود، بلكه مأمون آنگاه كه در سال 198 هجرى برادرش امين را كشت، حسن بن سهل را بر ولايت آنچه كه طاهر بن حسين از كورالجبال و عراق و فارس و اهواز و حجاز و يمن فتح كرده بود، منصوب كرد. 2
2 - هيثم بن معاويه عتكى خراسانى
هيثم پس از بركنارى زياد از ولايت مكه، در سال 141 هجرى، حكمرانى اين شهر مقدس و طائف را عهده‌دار شد و حكومتش تا سال 143 هجرى ادامه يافت. 3
3 - محمد طغج
در زمان مستكفى عباسى، جماعتى بر مكه ولايت داشتند كه از جمله محمد بن طغج معروف به اخشيد صاحب مصر و دو فرزندش ابوالقاسم انجور؛ يعنى محمود و ابوالحسن على بودند. 4