404در جشن نوروز يا مهرگان، به حضرت على(ع) پالوده تقديم داشت و آن حضرت، ثابت و ذريه او را به بركت دعا كرد. 1 در اين روايت، به لحاظ نفى كلى بندگى جد ابوحنيفه و نيز در تبرك يافتن اين خاندان به دست حضرت على(ع)، آثار مبالغه، آشكار است. 2 در برخى منابع قديمىتر، نام و نسب وى، بهصورت «نعمان بن ثابت بن زوطى بن ماه» ياد شده است 3 كه مىتوان آن را تأييدى بر صحت روايت نخست دانست.
(تصوير شماره 232)
ابوحنيفه از بسيارى از فقيهان و عالمان كوفه، دانش آموخت. ولى استاد اصلى و ويژه او، حماد بن ابىسليمان (متوفاى 120ه .ق) بود كه مدت هجده سال در حلقه درسش شركت كرد و تا هنگام وفاتش، بهرهگيرى از او را ترك نگفت. از ديگر شيوخ و اساتيد وى، از عامر شعبى، ابواسحاق سبيعى، عاصم بن ابىالنجود، قيس بن مسلم، سماك بن حرب، علقمة بن مرثد، عطية بن سعد عوفى، حكم بن عتيبه، قتادة بن دعامه و مالك بن دينار، ياد شده است.
او همچنين در زمان تحصيل (پيش از 114ه .ق) سفر يا سفرهايى به حجاز داشته و از شيوخ حرمين، دانش آموخته است. او در مدينه، مدتى در مجلس درس ربيعة بن ابىعبدالرحمان، از فقيهان اهل رأى حاضر شده و در مكه نيز مدتى ملازم مجلس عطاء بن ابىرباح (متوفاى 114 يا 115ه .ق) بوده است. همچنين در مدينه، از عالمانى چون امام محمد باقر(ع)، عبدالرحمان بن هرمز اعرج، نافع مولاى ابنعمر، محمد ابن منكدر، ابنشهاب زهرى و در مكه نيز از كسانى، چون عمرو بن دينار و ابوالزبير مكى، بهره برد. 4
(تصوير شماره 233)
او در فاصله سالهاى 121-132ه .ق، يعنى همزمان با آخرين سالهاى خلافت