198لقب مجاب يا مجان؟ بدون شك، لقب مجاب يكى از افتخارات ابراهيم بن محمد ابن امام موسى كاظم(ع) است كه به سبب پاسخ سلام او از سوى سيدالشهدا(ع)، به اين نام ملقب شد. اما در برخى از منابع متأخر، چنين اشاره شده است كه وى ملقب به «مجان»، از ماده مجن و به معناى «سپرساز» است. ¹ نخستين بار اين ديدگاه را مرحوم آيت‌الله العظمى مرعشى نجفى، از قول پدرش، آيت‌الله سيد محمود تبريزى مرعشى (متوفاى 1338ه .ق)، نقل مى‌كند كه لقب ابراهيم، مجان بوده است؛ زيرا شغل او سپرسازى بود. ²

اما اين ادعا صحيح نيست و برخلاف اجماع علماى انساب است. از طرفى، با زهد و تقواى ابراهيم كه پيش‌تر گفته شد، منافات دارد. افزون‌بر اينكه منابع انساب، از وى با عنوان ضرير و مكفوف، به معناى نابينا، ياد كرده‌اند. پس چگونه مى‌تواند شغل او سپرسازى باشد؛ در حالى‌كه چشمى براى ديدن نداشت؟! از طرفى اين شغل براى سادات، آن هم در دوره متوكل عباسى، ممنوع بود؛ زيرا آنان تصور مى‌كردند كه اين سلاح، عليه آنان به‌كار مى‌رود. ³ بنابراين اين ديدگاه، خلاف واقعيت است و اعتبارى ندارد. ⁴

هجرت به ايران: بيهقى قائل است كه ابراهيم مجاب، در سال 285ه .ق، به نيشابور رفته و در آنجا، حديث نقل نموده است. ⁵ بر همين اساس، برخى تصور كرده‌اند كه پس از شهادت امام رضا(ع)، سيد ابراهيم مجاب با پدر و برخى ديگر از پسرعموهايش، به همراه عمويشان احمد بن موسى(ع)، به ايران سفر كرده و پس از درگيرى با حاكم شيراز، نابينا شده و فرار كرده است و به سختى، با گذشتن از سرزمين‌هاى زيادى، ⁶