85
خصوصيت فقهى محدوده كعبه
عبدالله جوادى آملى
ميقات حج، شماره 5، پاييز1372ه .ش
كعبه معظمه نخستين خانهاى است كه براى عبادت بنا شده و داراى شرافت و عظمت خاصى است. اين نوشتار در پى بررسى ويژگىهاى اين بناى شريف و مقدس، بهويژه خصوصيات فقهى آن است. مقاله در چند محور به نگارش درآمده است، نگارنده در ابتداى مقاله به دو خصوصيت احرام بستن براى ورود به كعبه معظمه و امنيت محدوده كعبه اشاره مىكند و سپس به حكم فقهى خاص كعبه - يعنى مجازات اعدام براى كسى كه متعمداً و معانداً كعبه معظمه را آلوده و نجس كند - اشاره و رواياتى در اين باب نقل مىكند. ايشان در بخش بعدى، حكم مجرم در حرم و غيرحرم و روايات مربوط به آن را مطرح كرده است. محورهاى بعدى مقاله عبارتاند از: «توسعه مسجدالحرام»، «مكه أمالقرى است پس هدى للعالمين است»، «ويژگى مقام ابراهيم از نظر روايات»، «وجه نامگذارى مكه و بكه در روايات»، «امنيت باطنى حرم»، «اهميت حج از نظر روايات».
نگارنده پس از پرداختن به محورهاى مذكور، برخى احكام اختصاصى ديگر حرم را به صورت مختصر بيان كرده است؛ از جمله: «حكم لقطه در حرم»، «اجاره و حكم آن در حرم»، «اقامت در مكه»، «ورود مشركين به سرزمين مكه» و «نحوه بنا در اطراف كعبه».
چون كعبه معظمه، اولين خانهاى است كه به عنوان معبد بنا شده، جهات فراوانى در شرافت آن نقش دارد: