257
پژوهشى در ذبح نيابتى (با اهتمام به ديدگاه‌هاى حضرت امام خمينى (قدس سره))
مهدى مهريزى
ميقات حج، شماره 30، زمستان 1378ه .ش
مسئله مورد بررسى نوشتار حاضر اين است كه آيا كسى كه اعمال حج را خود به‌جا مى‌آورد، مى‌تواند براى ذبح نايب بگيرد؟ در صورتى كه مى‌تواند نايب بگيرد، نايب چه ويژگى‌هايى بايد دارا باشد؟ اهتمام و تأكيد اين مقاله بيشتر روى ديدگاه‌هاى حضرت امام(رحمه الله) و نقد و بررسى آنهاست. نويسنده پس از بيان چهار نكته مقدماتى، به اصل مسئله پرداخته و آن را در دو محور كلى جواز نيابت و شرايط نايب مطرح كرده است. ايشان در محور نخست، جواز نيابت در ذبح را از امور مسلم نزد فقيهان دانسته و براى تأييد سخن خود، عباراتى را از فقها و برخى روايات نقل كرده است. در محور دوم دو شرط «نيت» و «شيعه بودن و ايمان ذابح»، بررسى شده است. نگارنده در پايان نتيجه گرفته است كه اولاً: جواز نيابت در ذبح مورد قبول فقها قرار گرفته است و ثانياً: در ذبح نيابتى، مكلف و حاجى بايد نيت كند و نيت ذابح كفايت نمى‌كند و در ذابح، تشيع و ايمان معتبر نيست.
موضوع اين نوشتار بررسى فقهى «نيابت در ذبح و شرايط نايب» است؛ بدين معنا كه آيا كسى كه اعمال حج را خود به‌جا مى‌آورد، مى‌تواند براى ذبح نايب بگيرد يا نه؟ و اگر مى‌تواند نايب بگيرد، چه ويژگى‌هايى در نايب شرط است؟ در اين بررسى، بيشترين توجه به ديدگاه فقهى امام خمينى(قدس سره) و نقد و تحليل آن است.