46
د) در نظرگرفتن تفاوتهاى فردى
چنانكه يادآور شديم، همه انسانها با فطرت توحيدى و با زمينه معرفت خداوند قدم به اين دنيا مىگذارند. 1 اما نبايد از اين نكته غفلت كرد كه انسانها از جنبههاى مختلف مانند وراثت، روحيات، استعداد، نوع خانواده، نوع ارتباطات، وضع اقتصادى، توانايىها، تجربيات و... با يكديگر متفاوتاند؛ همانگونه كه حتى نمىتوان دو نفر را يافت كه از هر نظر مثل هم باشند.
مرحوم على بن ابراهيم قمى در تفسير آيه شريفه (وَ قَدْ خَلَقَكُمْ أَطْوٰاراً) 2 فرموده است: «خداوند انسانها را با تفاوت در ميلها و خواستها و ارادهها آفريده است». 3 همانگونه كه انسانها از نظر قوم و نژاد و رنگ و زبان تفاوتهايى دارند، طبعاً از نظر نوع انديشه و سليقه نيز با يكديگر متفاوتاند.
(يٰا أَيُّهَا النّٰاسُ إِنّٰا خَلَقْنٰاكُمْ مِنْ ذَكَرٍ وَ أُنْثىٰ وَ جَعَلْنٰاكُمْ شُعُوباً وَ قَبٰائِلَ لِتَعٰارَفُوا...) . (حجرات: 13)
اى مردم! ما شما را از يك مرد و زن آفريديم و شما را تيرهها و قبيلهها قرار داديم تا يكديگر را بشناسيد.
اگر على(ع) در آغاز خطبه متقين، تقسيم معيشتها را از