168كمترتوسعهيافته جهان نسبت مىدهد. 1 فرانك نيز نظريه خود در خصوص توسعه و توسعهنيافتگى در نظام سرمايهدارى را بر همين مبنا و تحت تأثير باران تدوين كرد؛ بدين ترتيب كه نفوذ و اشاعه نظام سرمايهدارى در مناطق دورافتاده، به جاى توسعه، موجب توسعهنيافتگى در آنها مىگردد. 2
نظريه وابستگى با عنوانى ديگر از طرف هربرت شيلر، استاد دانشگاه كاليفرنيا، مورد بحث قرار گرفت. شيلر كه از سردمداران مكتب اقتصاد سياسى رسانههاست، با طرح «امپرياليسم و سلطه فرهنگى - اطلاعاتى»، نقش شركتهاى فرامليتى و رسانههاى بينالمللى را در تحكيم سلطه آمريكا، اشاعه اقتصاد بازار و استعمار جهان سوم تشريح مىكند. 3
البته انتقاداتى هم به نظريه وابستگى شده كه به دليل اين است كه اين نظريه با تأكيد بيش از اندازه بر رابطه استعمارى، ديگر جنبههاى توسعهنيافتگى را به فراموشى سپرده است. 4 از طرف ديگر نظريه وابستگى، صرف وجود رابطه ميان كشورهاى متروپل و پيرامون را منشأ فقر و عامل عقبماندگى كشورهاى جهان سوم مىدانست؛ اما چون صحت و واقعيت آن مورد ترديد قرار گرفته بود، طرفداران اين ديدگاه تلاش كردند تا در اوايل دهه1980م. انديشههاى جديدى را در قالب نظريه نظام جهانى ارائه دهند. البته اين رويكرد جديد با نظريه قديم، در برخى آراء و مبانى اشتراك دارد. 5