20از خلافت عباسى در جريان واقعه محنت 1 رفته بود، با حمايت از جريان ظاهرى و اهل حديث، از توده مردم دلجويى كرد و «محيىالسنة» لقب گرفت.
قيامهاى علويان در اين برهه نيز ادامه داشت؛ نوادگان حضرت ابوالفضل العباس(ع) و عموزادگان جناب حمزه در برخى از اين قيامها شركت داشتند. هرچند در بسيارى از اين قيامها، امامان شيعه به صراحت دخالت نمىكردند و حتى انتساب برخى مدعيان، همچون فرمانده قيام صاحب زنج را به علويان رد مىكردند، اما در مجموع، مىتوان اين قيامها را به عنوان حركتى به سود اهل بيت(عليهم السلام) تلقى كرد. البته از جناب حمزه و بستگان نزديكش، چيزى در اين مورد گزارش نشده است.
شيعيان در اين دوره از طريق شبكه گسترده وكيلان ائمه، از سراسر نقاط جهان اسلام با امامان خود مرتبط بودند و از راهنمايىها و ارشاد ايشان در مسائل و مشكلات مختلف بهره مىبردند. از جمله مسائل اعتقادى پرچالش در اين عصر، مسئله جبر و اختيار، ظهور دوباره غاليان شيعه و حيرت شيعه در