106خارجى و غربى وارد ايران مىشد و پس از عبور از اين شاهراه در سراسر ولايات سرزمين ايران توزيع مىگشت.
يك - صادرات كرمانشاه
نزديكبودن زاگرس به كرمانشاه، كه يگانه گذرگاه سهل و مطمئن موجود در ششصد كيلومتر رشتهكوههاى غرب ايران بود، موجب شد تا همه مسافران يا كالاهايى كه از ايران به بينالنهرين مىرفتند يا از آنجا به ايران مىآمدند، از اين شهر بگذرند. همچنين از زمانى كه برقرارى ارتباط ميان اروپا، بازارهاى بغداد را توسعه داد، طبيعىترين ميدان عرضه و راه صدور كالا براى دادوستد و تبادلكالا با بغداد مسير كرمانشاه بود. 1 بنابراين همه ايالات لرستان، بروجرد، نهاوند، ايالت كردستان مركزى ايران با شهر حاكمنشين زيبايش سنه (سنندج) و ايالت همدان زير پوشش كرمانشاه، مركز توزيع كالا بود. 2
فراوانى آب در كرمانشاه باعث شد، كرمانشاه به انبار غله ايران مبدل شود. در سالهاى پرمحصول افزون بر مصرف 350 هزار نفر سكنه ولايت، مقدار 300 هزار خروار غله نيز (هر خروار 5/289 كيلوگرم) وارد بازار مىگرديد. گندم آنجا هم در داخل ايران و هم در اروپا خواستار داشت؛ اما به دليل مسافت طولانى و بدى راه، هزينه حملونقل آن بسيار بود؛ در نتيجه گندمى كه به تهران مىرسد، بسيار گرانتر از بهاى گندم در خود كرمانشاه بود. محصولات توليدى در كرمانشاه براساس