143اسحاق بن عمار مى‌گويد: از امام كاظم(ع) درباره جواز خارج كردن چيزى از قربانى، از حرم پرسش كردم. آن حضرت فرمود: «پوست و كوهان و چيزهايى كه قابل انتفاع باشد را مى‌شود بيرون برد». گفتم از پدرتان به ما

رسيده كه از قربانى چيزى از حرم خارج نمى‌شود. فرمود: «چيزهايى كه مفيد است خارج برده مى‌شود؛ ولى گوشت قربانى از حرم خارج نمى‌شود».

صحيح محمد بن مسلم:

عَلِيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنِ ابْنِ أَبِي‌عُمَيْرٍ عَنْ جَمِيلٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ أَبِي عَبْدِالله(ع) قَالَ: سَأَلْتُهُ عَنْ إِخْرَاجِ لُحُومِ الْأَضَاحِيِّ مِنْ مِنيً فَقَالَ: «كُنَّا نَقُولُ لَا يُخْرَجْ مِنْهَا شَيْءٌ لِحَاجَةِ النَّاسِ إِلَيْهِ فَأَمَّا الْيَوْمَ فَقَدْ كَثُرَ النَّاسُ فَلَا بَأْسَ بِإِخْرَاجِهِ». ¹

محمدبن مسلم مى‌گويد: از امام صادق(ع) درباره خارج كردن گوشت قربانى از منا پرسيدم، فرمود: «قبلاً با توجه به نياز مردم از خارج كردن گوشت قربانى از منا نهى مى‌كرديم، اما امروزه كه مردم زياد شده‌اند، خارج كردن گوشت قربانى از منا اشكال ندارد».

البته جمع اين آيه شريفه و روايات، به دو گونه ممكن است:

1. به نحو مطلق و مقيد كه روايات، اطلاق آيه را بر همه نواحى مكه، به منا محدود مى‌كند؛

2. به نحو تعدد دال و مدلول؛ آيه، ابتدا قربانى را در محدوده حرم و روايات در محدوده خاص حرم (منا) مشخص مى‌كنند و بر اين اساس اگر امكان قربانى در محدود خاص و مقيد نبود، مى‌توان با استفاده از آيه و عموم فوقانى آن، محل ذبح را مكه يا تمام حرم دانست. ²