65انتقال داد و تو آن را از برادرى به برادر ديگر منتقل كردهاى و فرق اين دو را خود مىدانى. فضل گفت: پس من هم آن را از قبيلهاى به قبيله ديگر انتقال خواهم داد. سپس به مأمون پيشنهاد كرد كه على بن موسى را ولىعهد خويش قرار دهد و مأمون نيز چنين كرد و ولىعهدى مؤتمن را ملغى اعلام نمود. 1
از عبداللّه بن طاهر نقل شده است:
فضل بن سهل به مأمون خاطر نشان كرد كه صله رحم به جا آورد و با على بن موسى بيعت كند و از اين راه به خدا و رسول تقرب جويد، تا آنچه رشيد درباره علويان مرتكب شده، از خاطرها برود. 2 مأمون قادر به مخالفت با فضل نبود. از اين رو، رجاء بن ضحّاك و ياسر خادم را به مدينه روانه كرد تا على بن موسى بن جعفر(ع)، محمد بن جعفر و على بن جعفر را به سوى خراسان حركت دهند و اين در سال 200 هجرى بود. 3
ابوالفضل بيهقى نيز نقش فضل را در يادآورى عهدى كه مأمون با خدا بسته بود و كوشش وى در اين امر را با جزئيات بيشترى نقل مىكند. 4 علامه مجلسى نيز طرح و انديشه اوليه ولايتعهدى امام رضا را از جانب فضل دانسته است. 5 برخى منابع نيز علت قتل فضل را به دست مأمون، محبت وى به اهلبيت(عليهم السلام) دانستهاند. 6
بنا به نوشته جاسم حسين، انتصاب امام رضا(ع) به ولايتعهدى در واقع، برنامهاى سياسى بود كه وزير پارسى مأمون ترتيب داد و با ديگر اهداف سياسى براى تحكيم حمايت فارسيان همراه بود و به علايق مخالفان عرب خود در بغداد