99اين مسئله به امرى مذهبى برمى گردد كه آن همان حكم حاكم به ثبوت هلال مى‌باشد و مقتضاى آن، اين است كه آن روز، روز نهم ذى حجه باشد.

محقق داماد نيز، در همين راستا، چنين نگاشته است:

ان الأقوى كون متابعة حكم المخالفين موضوعا فى الشرع لجواز العمل بل وجوبه على وفق حكمهم، سواء كان العامل شاكا فى الحكم الواقعى أم عالما بمخالفة حكمهم للواقع بلا إيجاب قضاء و هذا حكم واقعى ثانوى حاكم على أدلة الأحكام الأولية و... . ¹

اقوى اين است كه در شريعت مقدس اسلام تبعيت از حكم مخالفان و عمل كردن طبق حكم آنان جايز، بلكه واجب است و نيازى به اعاده و قضاى آن عمل نيست؛ [يعنى صحيح و مجزى است]؛ چه ما نسبت به حكم واقعى شك داشته باشيم و چه به مخالفت آن حكم با واقع و نفس‌الامر قطع و علم داشته باشيم. البته بايد توجه داشته باشيم كه اين حكم حكمى ثانوى است و بر ادله احكام اولى حكومت دارد...

امام خمينى(رحمه الله) در تحريرالوسيله، حكم تبعيت را چنين بيان مى‌فرمايد:

لو ثبت هلال ذى الحجة عند القاضى من العامّة و حكم به و لم يثبت عندنا فإن أمكن العمل على طبق المذهب الحق بلا تقية و خوف وجب و إلّا وجبت التبعيّة عنهم و صحّ الحج لو لم تتبيّن المخالفة للواقع بل لا يبعد الصحّة مع العلم بالمخالفة. ²

اگر براى قاضى اهل سنت هلال ماه ذى حجه ثابت شود و به آن حكم نمايد، ولى هلال براى ما ثابت نشود، پس اگر بدون تقيه و ترسى عمل بر طبق مذهب حق ممكن باشد، بايد مطابق مذهب حق عمل كرد، وگرنه در صورت شك در مخالفت حكم آنان با واقع، تبعيت از آنها واجب است و حج صحيح است؛ بلكه در صورت علم به مخالفت با واقع نيز بعيد نيست كه حج صحيح باشد.