73گفته مىشود. اين موضوعها ممكن است شامل افراد، اشياء يا ايدهها باشد.
يكى از اهداف مهم تبليغى، ايجاد تغيير نگرش مخاطب براى تغيير رفتار اوست؛ زيرا تبليغ، صرف بيان و ارائه پيام نيست. محيط و فضاى حج براى تحقق اين هدف مهم تبليغى، كارايى فراوانى دارد. درباره اين مسئله مهم، به چند نكته اشاره مىكنيم:
يك - برپايه يكى از مفهومسازىهاى معروف و رايج، به نام «نظريه سه بخشى نگرشها»، هر نگرشى، صرفنظر از اينكه چگونه تشكيل شده باشد، داراى سه دسته اطلاعات مرتبط با يكديگر است. اين اطلاعات شامل مؤلفههاى شناختى (باورها)، عاطفى (احساسات) و رفتارى (حاصل از برخورد عملى) مىباشد. عناصر شناختى، عاطفى و رفتارى، هركدام در تشكيل و تغيير نگرش مؤثر است. 1
يكى از ويژگىهاى برجسته حج، پررنگ بودن هر سه بخش نگرش است؛ به بيان ديگر، هريك از عناصر شناختى، احساسى و رفتار دينى در حج بروز روشن و هماهنگى دارد: توحيد، مهمترين و زيربنايىترين باور دينى است كه كعبه و طواف نماد مهم آن به حساب مىآيد. همچنين احساس مثبت بين زائران و خدا 2 از كاركردهاى غالب حج است. ضمن آنكه مناسك حج، تمرين رفتارى مناسب براى مفاهيمى مانند ياد خدا، چيرگى بر هواى نفس، صبر و ياد مرگ است.
دو - هنگامى كه مخاطب، به پيام تبليغى بىتوجه يا مخالف آن است، فرايند اقناع دشوار مىشود. از آنجا كه افراد به تغيير يافتن تمايلى ندارند، بايد ترغيبكننده، شيوه تغيير را به مطلبى كه ترغيبشونده به آن اعتقاد دارد، پيوند دهد. اين نقطه، آغازى براى تغيير است؛ زيرا مطالبى ارائه مىشود كه ترغيبشونده پيش از اين، آن را پذيرفته بوده است. در واقع، هريك از عقايد، ارزشها، رفتارها و هنجارهاى گروهى مورد پذيرش