200
الف) حسد
حسد، مهمترين و اصلىترين راه هتك حيثيت افراد است. حالتى روحى و روانى كه فرد را وا مىدارد، زوال نعمت الهى را براى برادر مسلمان خود آرزو كند.
اين حالت روانى و رذيلۀ اخلاقى، باعث پيدايش انگيزۀ اولين قتلى بود كه روى زمين اتفاق افتاد؛ يعنى قتلهابيل به دست قابيل. قرآن كريم، حسد را نقطۀ آغاز داستان يوسف و حوادث تلخ و شيرين او مىداند. 1 اين رذيلۀ اخلاقى، در تجاوز به آبروى مؤمنان هم نقش اساسى دارد. هنگامى كه فردى به ديگرى رشك مىبرد، در اولين قدم، به كارهايى اقدام مىكند كه طرف مقابل خود را بىاعتبار و فضيلت او را بىارزش نمايد؛ بنابراين اقدام به غيبت و شايعهسازى عليه او مىكند.
ب) خودخواهى
خودخواهى دومين عاملى است كه باعث مىگردد فرد، آبروى برادر مسلمان خود را بريزد.
فقط خود را ديدن و همه چيز را براى خود خواستن، انسان را از حركت بهسوى رشد و بالندگى منحرف مىكند. تا زمانى كه آدمى از دايرۀ خودخواهى خارج نشود، به ديگران نينديشد و به فكر همنوعان خود نباشد، به پيشرفتهاى فردى و اجتماعى نمىرسد و رو به سقوط و انحطاط خواهد رفت؛ زيرا چنين شخصى خودخواه است و پيشرفت، ترقى و كمال را براى ديگران نمىپسندد و با غيبت، تهمت و تمسخر، نظرها را از ديگرى منصرف و بهسوى خود جلب مىكند.
ج) كينهتوزى و عداوت
كينهتوزى و عداوت، سومين انگيزۀ تجاوز به آبروى ديگران است. كسانى كه كينۀ ديگران را در دل جاى مىدهند، در كمين فرصت براى انتقامگيرى هستند. وقتى انسان،