219داشته باشد. ايشان به خاطرات خود در سفر به آفريقاى جنوبى اشاره كردند و رشد فكرى و آگاهى بالاى مردم اين كشور را ستودند. به عقيده ايشان، اين آگاهى موجب شده است تا از افراطگرىها ممانعت و اعتدال بر مسلمانان و مواضع آنها حاكم باشد.
حج فرصت بسيار مغتنمى است كه مسلمانان كشورهاى مختلف از نزديك با افكار، عقائد و نظرات يكديگر آشنا شوند و در جهت توسعه ارتباطات فى مابين تلاش كنند. ايشان يكى از زمينههاى خوب همكارى فى مابين را مسائل مربوط به امور حج دانستند و خاطر نشان كردند، جمهورى اسلامى ايران با توجه به تجربيات فراوانى كه در طول سالهاى متمادى كسب نموده در موقعيتى قرار دارد كه به خوبى مىتواند اين تجربيات را به خصوص در زمينههاى مختلف امور اجرايى مانند اسكان، تعذيه، حمل و نقل و بهداشت گرفته و فعاليتهاى متنوع فرهنگى به مسلمانان در آفريقاى جنوبى ارائه نمايد.
ايشان در حوزه هنر گفتند كه ما بيش از صد هزار عكس از اماكن مقدسه در مكه مكرمه و مدينه منوره تهيه كردهايم؛ به علاوه فيلمها و لوحهاى فشرده متنوعى در ارتباط با آموزشهاى حج تهيه شده كه حجاج آفريقاى جنوبى مىتوانند پس از ترجمه آن به انگليسى از آنها استفاده نمايند.
ايشان در حوزه بين المللى نيز با اشاره به ترفندهاى دشمنان اسلام در اهانت به پيامبر (ص) و ايجاد تفرقه ميان مسلمانان، خواستار همگرايى مسلمانان در اين زمينه شدند. نماينده رهبرى تأكيد كردند كه علما و