211
احكام نيابت در حج و عمره
حج نيابتى
1. در حج نيابتى بايد مشخص باشد كه اگر زائر خودش واجب الحج است، جايز نيست نيابت انجام دهد و دقت شود در مورد استطاعت، اگر مخارج حج را داشته باشد يا بتواند به راحتى مخارج حج را فراهم كند - در صورت وجود بقيۀ شرايط - مستطيع است.
و اگر مستطيع نيست بايد شرايط نيابت را داشته باشد؛ يعنى معذور نباشد. (اگر مىتواند عذر را برطرف كند، مثلاً حمد و سوره خود را تصحيح كند، اشكال ندارد. ولى پيرمرد و پير زنى كه نمىتوانند خودشان طواف انجام دهند، نمىتوانند نيابت كنند).
2. اگر كسى براى حج نايب شد و محرم شد و خود مستطيع بود، بايد رها كند و دوباره به ميقات برگردد و براى خود نيت كند. لذا اگر اين كار را انجام نداد، دو اشتباه كرده است: يكى اينكه نيابت كرده است. دوم اينكه احرام را رها نكرده و براى خود محرم نشده است. مگر بنابر نظر مراجعى كه نيابت او را كافى مىدانند كه در صفحۀ بعد مىآيد.
3. اگر فيش حج از ميتى باقى مانده است، درصورتى كه ميت مستطيع بوده و نرفته است يا وصيت به حج كرده است، با همان فيش حج انجام مىشود. ولى اگر مستطيع نبوده است يا حج واجب خود را قبلاً انجام داده و وصيت به حج نكرده، اين فيش متعلّق به تمام ورثه است. لذا اگر در بين ورثه، صغيرى باشد، بايد مراعات حق صغير بشود. همچنين اگر با آن فيش حج انجام مىشود، رضايت همه ورثه احراز شود.