122
اشكال دوم
برخى در نفى اينكه على عليه السلام مصداق واژۀ نفس در آيه باشد، گفتهاند كلمۀ ابناء شامل داماد هم مىشود، در نتيجه، على عليه السلام جزء ابناء خواهد بود، مصداق انفسنا در آيه، تنها خود پيامبر (ص) است و شامل افراد ديگر نمىشود.
پاسخ: در زبان عربى، واژۀ «ابن» علاوه بر پسر، بر داماد هم اطلاق مىشود. امّا در زبان عربى وقتى داماد و پسر با هم باشند، اين دو را هيچگاه «ابن» خطاب نمىكنند؛ چون در اين حالت نوعى اهانت تلقى مىشود و به همين لحاظ است كه اگر على عليه السلام تنها در آن مباهله شركت كرده بود، كلمۀ «ابن» مىتوانست بر او صدق كند؛ امّا چون فرزندان خردسال هم آمدند، اهانت است كه داماد يعنى بزرگسال را با خردسالان مصداق واژه «ابن» كنيم.
براى تأييد اينكه در اين آيه منظور از كلمۀ نفس، على عليه السلام است، روايت جنگ با بنىوليعه، بهترين شاهد است.
در روايت آمده است: در جنگ بنى وليعه پيامبر (ص) خطاب به بنىوليعه فرمود:
«لَينتهينَّ بنو وليعة أو لأبعثَنَّ الَيهم رَجُلاً كَنَفسي يمضي فيهم أَمري»؛ «بنىوليعه بايد يا از كار خود يعنى آزار و اذيت مسلمانان دست بردارند يا كسى مثل خودم را به سوى آنان مىفرستم كه فرمان مرا بين آنان اجرا كند». كه منظور حضرت از چنين شخصى، على عليه السلام است. 1