340سؤال اساسى ديگر، چگونه معقول است، او را آفريننده مهمترين حوادث تاريخى و اعتقادى و اجتماعى خواند؟!
شش - افسانه بودن ابنسبأ
قريب بههزار سال است كه داستان ابنسبأ و دسيسههاى او بخش قابل توجهى از آثار مكتوب مسلمانان را بهخود اختصاص داده و هر روز ابعاد تازهاى بهخود مىگيرد. همانگونه كه خاطر نشان گشت، تنها مستند اين داستان تاريخ طبرى 1 است و قضيه تنها از شهرت تاريخى برخوردار است نَه حديثى و... 2، و هركسى پس از طبرى سخن از ابنسبأ بهميان آورده است، منبع اصلى آن بهاين كتاب باز مىگردد. 3 در اين قسمت تنها بهچند نكته اساسى اشاره مىشود:
اوّل - طبرى(م310ق)، اين خبر تاريخى را منحصراً از سيفبنعمرالتميمى(م170ق) از دو اثر او بهنامهاى « الفتوح الكبير والردّ ه» و« الجَمَل و مسير عائشة و عَليّ » گزارش مىكند. 4 از نظر رجالشناسان مشهور اهل سنت، اين شخص كاملاً ضعيف و غير قابل اعتماد است 5؛ ابنإدريسرازى (م327ق) سيفبنعمر را «ضعيف الحديث» و «متروكالحديث» معرفى مىكند. 6 ذهبى(م748ق)، او را روايتگر از مجهولين، ضعيف، ليس بشىء، متروكٌ،