196
ج) نقص و زيادى در تعداد سورهها
يك - نبودن مُعَوِّذَتين 1جزء قرآن: آلوسى(م1270ق) ادعاى اجماع مىكند كه تعداد سورههاى قرآن 114 سوره است، ولى بلافاصله مىگويد بنابر قولى كه سوره انفال و برائت را يك سوره مىداند، 113 سوره است و از سوى ديگر در مصحف ابنمسعود تعداد سورهها را 112سوره و معوذتين را جزء سورههاى قرآن ندانسته است و ضمن اينكه آن دو را از مصحفش پاك كرده، گفته:« لَيسَتا مِنكتاباللهِ تعالى وإنّما أمَرَالنَّبيُّ(ص) أن يَتَعَوّذَ بِهِمَا ولهذا عَوّذبهما الحسن والحسين » 2، و مصحف أبّىبنكعب بهنقل آلوسى 115 سوره بوده كه بعد از سوره «عصر»، سورههاى «الخلع»و«الحفد»، قرار داشته است 3. بهنقل سيوطى 116 سوره بوده است و او چون فيل و قريش را يكسوره مىدانسته، صواب را 115 سوره مىداند 4، و همين مطلب را سيوطى از احمدبنحنبل و بزّار و طبرانى و ابنمُردَوَيه بهطريق صحيح نقل مىكند: « عن ابنعبّاس و ابنمسعود أنَّه كان (ابنمسعود) يَحَكّ المَعُوذَتَين مِنَ المُصحَف ويقول:«لاتخلطوا القرآنَ بمَا ليس منه، وأنّهُما لَيسَتا من كتابالله، وإنّما أمَرَالنَّبي(ص) أن يتَعَوّذبهمَا وكان إبنمسعود لا يقرأهما » 5.
دو - حذف سورههاى «الحَفَد» و «الخُلع»: سيوطى بهچند طريق 6 كه بعضى آنها را صحيح مىداند 7، نقل مىكند كه دوسوره بهنامهاى«الحفد» و«الخلع» وجود داشته كه عمربنالخطاب در قنوت نمازش قرائت مىكرد و در مصحف ابنعبّاس وابنمسعود