88 نشانه و نمرات ايستادى، نيت كردى كه آنها گواه طاعتهاى تو باشند و به دستور خداوند، آسمانها همراه نگهبانان به نگهبانى تو پردازند؟ گفت: نه! فرمود: پس نه در عرفات وقوف كردهاى، نه از جبل الرحمه بالا رفتهاى و نه نمره را شناختهاى و نه دعا كردهاى و نه كنار نمرات ايستادهاى.
وقوف در عرفات، اسرار عرفانى بسيارى دارد كه برخى از آنها در حديث شبلى آمده است. در ذيل به مهمترين اين اسرار اشاره مىكنيم:
وقوف در عرفات، به اين معناست كه انسان به معارف الهى واقف، عارف و آگاه شود و بداند كه خداوند به همه نيازهاى او واقف است و براى رفع همه نيازهاى او تواناست. خود را به خدا بسپارد و احساس كند كه بنده او و محتاج به اوست تا تنها او را اطاعت كند. اگر بندهاى مطيع و پيرو خدا شد، از همه چيز و همه كس بىنياز است: «
وطاعتهُ غِنًى ». 1
پس كسى كه در عرفات مىايستد، بايد از معرفت طرفى ببندد. بايد عارف بشود كه ذات اقدس الهى به صحيفه قلب او و به درون او و رمز و راز او آگاه است. زائر بايد در سرزمين عرفات اين آيه شريفه را درك كند:
وَ إِنْ تَجْهَرْ بِالْقَوْلِ فَإِنَّهُ يَعْلَمُ السِّرَّ وَ أَخْفىٰ (طه :7)
اگر آشكار سخن بگويى [يا پنهان]، او اسرار پنهانى و پنهانتر از آن را نيز مىداند.