143او را شنيدند، فرياد زدند: وا عُمَراه واعُمَراه! وقتى امام حسن(ع) نزد حضرت على(ع) بازگشت، امام از او پرسيد: اين سر و صداها چيست؟ عرض كرد: يا اميرالمؤمنين! مردم فرياد وا عُمَراه وا عُمَراه سر داده‌اند! پس ايشان فرمود: «به آنان بگو آن نماز را بخوانند». ¹

حال، اينكه آن حضرت فرمود: «بگو آن نماز را بخوانند»، دليل بر تأييد خواندن نماز تراويح به جماعت است يا سخن آن حضرت علت‌هاى ديگرى داشت؟ روايت بعد كه از خود آن حضرت روايت شده است، پاسخ اين پرسش را خواهد داد:

قَدْ عَمِلَتِ الْوُلاَةُ قَبْلىِ أَعْمَالاً خَالفُوا فيها رسولَ اللهِ(ص) مُتَعَمِّدين لِخِلافِهِ، ناقِضِينَ لِعَهْدِهِ، مُغَيِّرينَ لِسُنَّتِهِ وَلَوْ حَمَلْتُ النَّاسَ عَلى تَرْكِهَا... إِذاً لَتفَرَّقُوا عنّى. واللهِ لَقَدْ أَمَرْتُ النَّاسَ أَنْ لايَجتَمِعوا فى شَهْرِ رَمَضَانَ إلاَّ فى فَريضةٍ وأَعَلَمْتُهُمْ أَنَّ اجْتمَاعَهُمْ فى النّوَافِلِ بِدْعَةٌ، فَتَنَادَى بَعْضُ أَهْلِ عَسْكَرِى مِمَّنْ يُقاتِلُ مَعى: يَا أَهْلَ الإسلامِ غُيِّرَتْ سُنَّةُ عُمَرَ! يَنْهانَا عَنِ الصّلاةِ فى شَهْرِ رَمَضَانَ تَطَوُّعاً ولَقَدْ خِفْتُ أنْ يثورُوا فى ناحِيَةِ جَانِبِ عَسْكَرِى. ²

واليانى كه پيش از من حكومت كردند، كارهايى انجام دادند كه مخالفت با رسول خدا(ص) بود. آنان در مخالفت با رسول خدا تعمّد داشته، عهد و پيمان او را شكسته و سنت او را تغيير دادند. حال اگر من بخواهم مردم را وادار به ترك رويه آنها كنم... اين مردم از گرد من پراكنده خواهند شد. به خدا سوگند مردم را امر كردم كه در ماه رمضان جز نماز واجب، نماز ديگرى را به جماعت نخوانند و به آنان اعلام كردم كه خواندن نمازهاى مستحب به جماعت بدعت است، اما