90
مشاغل در مكه
در شهر مكه، حرفههايى وجود دارد كه ريشه تاريخى كهن دارد؛ حرفههايى كه مايه فخر و مباهات يك قبيله يا گروه به شمار مىآمد؛ زيرا اين حرفهها در خدمت مسجدالحرام و زائران آن بودند. قدمت برخى از آنها حتى به پيش از اسلام نيز مىرسد. مشهورترين اين حرفهها عبارتند از:
1. پردهدارى و كليددارى
اين حرفه، ويژه خدمت به كعبه مشرفه است كه براى باز و بسته كردن درِ كعبه به وجود آمده است. نخستين فردى كه به اين حرفه اشتغال داشت، حضرت اسماعيل(ع) بود. سپس اين سمت به قصى ابن كلاب، جد چهارم رسولخدا(ص) رسيد. پس از وى، بنىعبدالدار، از قبايل قريش اين مسئوليت را عهدهدار شدند. پس از فتح مكه در سال هشتم هجرى، اين كليد به دست عثمان بن طلحه بود.
رسولخدا(ص) كليد را از او گرفت تا وارد كعبه شود. پس از اينكه پيامبر از كعبه بيرون آمد، عباس، عموى پيامبر از آن حضرت خواست، كليد را به او بدهد تا در كنار سقايت حج، به كليددارى كعبه نيز مشغول باشد. خداوند در اينباره آيهاى نازل كرد و فرمود:
إِنَّ اللّٰهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَمٰانٰاتِ إِلىٰ أَهْلِهٰا (نساء : 58)
خداوند به شما فرمان مىدهد كه امانتها را به صاحبانش بدهيد.
پس از نزول اين آيه، رسولخدا(ص) عثمان بن طلحه را فراخواند و كليد را به او بازگرداند و فرمود:
اى بنىطلحه! كليد را براى هميشه بگيريد و جز انسان ستمگر، كسى اين